فصل اول: ارکان استجماع

۱۴۰۰/۰۴/۲۳

در بیان ارکان استجماع

لازم است قبل از هر چیز، کلمه‌ی «استجماع» و «استنباط» را از لحاظ لغوی و اصطلاحی بررسی و روشن نموده […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: اوامر و نواهی

رکن اول در تنظیم قوانین، اوامر و نواهی کتاب و سنت است. پس از هر آیه یا روایتی که تصریح […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: فواید و مضرّات

رکن سوم در تنظیم قوانین، آیات و روایاتی است که کاری را دارای فایده یا ضرر عقلایی ـ جسمی یا […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: مُشوِّقات و مُخوِّفات

رکن دوم در تنظیم قوانین، آیات و روایاتی است که مشتمل بر بیان ثواب یا عقابی برای فعل یا ترک […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: اوصاف خوبان و بدان

رکن چهارم در تنظیم قوانین، آیات و روایاتی است که مشتمل بر بیان اوصاف مؤمنین و صالحین و همچنین، اوصاف […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: تمثیل به خوبی‌ها و بدی‌ها

رکن پنجم در تنظیم قوانین، آیات و روایاتی است که مشتمل بر مثال زدن یک موضوع به یک امر مورد […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: طرد

تمام اموری که مشتمل بر طرد شدن از سوی استادان منهاج فردوسیان (علیهم‌السلام)، و شامل دستوری عملی باشد، ما را […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: دعا و نفرین (رحمت و لعنت)

از هر آیه یا روایتی که مشتمل بر دعایی برای انجام دهنده‌ی کاری باشد، و همچنین هر آیه و روایتی […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: بیان حال امت‌ها و پیامبران سلف

هر آیه یا روایتی که مشتمل بر بیان حال پیامبر یا امتی از امم سالفه باشد، مشروط به این که […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: کفاره داشتن

از آیات و روایاتی که مشتمل بر بیان کفاره‌ای برای انجام عملی است، می‌توان قانون استجماع کرد.  نمونه‌ی ۱ […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: شمرده شدن از سنت

یکی دیگر از ارکان استجماع، «شمرده شدن از سنت»‌ است. یعنی از هر روایت معتبری که امری را از سنت، […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: حق

یکی دیگر از ارکان استجماع، «حق»‌ است؛ به این معنی که از روایات معتبری که حقی برای کسی یا چیزی […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: شایستگی

از دیگر مواردی که می‌توان از آن قانون استجماع کرد، آیات و روایات معتبری است که «شایستگی» کاری را بیان […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: شادی و غم شیطان

از آنجا که ابلیس لعین (شیطان) به تصریح قرآن کریم، دشمن قسم‌خورده‌ی بنی‌آدم است، به حکم عقل، هر کاری که […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: تقدیر عدم جواز

از موارد دیگری که می‌توان از آن قانون استجماع کرد، آیات و روایات معتبری است که بتوان به روشنی، کلماتی […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: موجبات و موانع ورود به بهشت

از موارد دیگری که می‌توان از آن قانون استجماع کرد، آیات و روایات معتبری است که کاری را موجب ورود […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: موجبات و موانع ورود به جهنم

از موارد دیگری که می‌توان از آن قانون استجماع کرد، آیات و روایات معتبری است که کاری را موجب ورود […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: ثروت‌آفرینی و فقرآوری

با توجه به آموزه‌های اسلام در مطلوبیت ثروت و مذموم بودن فقر۱، یکی دیگر از ملاک‌های استجماع قانون، آیات و […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: موجبات آمرزش گناهان

از آنجا که بزرگترین مانع برای رسیدن به درجات عالیه‌ی بهشت، گناهان هر انسان است و با توجه به این […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: تصریح به نافرمانی

روایاتی که تصریح دارد انجام دادن یا ترک کردن کار خاصی، معصیت و نافرمانی حق تعالی است، یکی دیگر از […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: مشروط به شاد شدن

از موارد دیگری که می‌تواند ما را در استجماع قوانین یاری رساند، چیزهایی است که مشروط به شاد شدن معرفی […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: خوش‌آمد و خوش‌نیامدِ استادان منهاج فردوسیان (علیهم‌السلام)

از موارد دیگری که می‌تواند راهنمای استجماع قانون باشد، آن است که «خوش‌آمد» یا «خوش‌نیامد»ی از سوی استادان منهاج فردوسیان […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: اعلام جنگ با خدای تعالی

یکی دیگر از چیزهایی که می‌تواند ما را در استجماع قانون از آیات مبارکه و روایات شریفه یاری رساند، این […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: تهدید

یکی دیگر از چیزهایی که می‌تواند ما را در استجماع قانون راهنمایی کند، «تهدید»هایی است که در کتاب خدا و […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: دشمنی با خدای تعالی

از جمله چیزهایی که می‌تواند ما را در استجماع قانون، راهنما باشد، کارهایی است که مایه‌ی دشمنی با خدای تعالی […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: فعل استاد در مقام آموزش

از مواردی که می‌توان از آن استجماع قانون کرد، گزارشی است که از فعل استاد رسیده باشد ولی با این […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: الگوبرداری از فعل استاد

از موارد دیگری که می‌توان از آن استجماع قانون کرد، گزارشی است که از فعل استاد رسیده باشد و پس […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: آداب جاهلیت

کلمه‌ی «جاهلیت» ریشه در قرآن دارد و برای اولین بار در آیات مدنی مطرح گردید. در آیات زیر، به صراحت […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: بدعت

«بدعت» در اصطلاح، «إدْخالُ ما لَیْسَ مِنَ الدِّینِ فی الدِّینِ»۱ است. یعنی این که انسان، چیزى که جزء شریعت نیست […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: تصرف شیطان در انسان

از دیگر مواردی که می‌تواند در استجماع قانون، راهنما باشد، روایاتی است که انجام دادن یا ترک کردنِ عمل خاصی […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: تعجب خدای تعالی

تعجب در خداوند، معنای درست و روشنی ندارد، زیرا تعجب، کیف نفسانی است و از تغییر حال، ناشی می‌شود، در […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: حضور یافتن و حضور نیافتن فرشته‌ها

از دیگر مواردی که می‌تواند راهنمای استجماع قانون باشد، روایاتی است که انجام دادن برخی کارها را موجب حضور یافتن […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: حضور یافتن و حضور نیافتن شیطان‌ها

از دیگر مواردی که می‌تواند راهنمای استجماع قانون باشد، روایاتی است که انجام دادن برخی کارها را موجب حضور یافتن […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: خیر داشتن و خیر نداشتن

از دیگر مواردی که می‌تواند راهنمای استجماع قانون باشد، روایاتی است که دلالت بر داشتن یا نداشتن «خیر» در موضوعی […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: آنچه خدای تعالی دشمن می‌دارد

از دیگر مواردی که می‌تواند یاری‌گر استجماع قانون باشد، روایاتی است که موضوعی را مورد دشمنی خدای تعالی معرفی می‌نماید. […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: برکت و عدم برکت

از دیگر مواردی که می‌تواند در استجماع قوانین استفاده شود، برکت و عدم برکت است. هر گاه موضوعی دارای برکت […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: استفهام انکاری

از دیگر مواردی که می‌تواند دستمایه‌ی استجماع قانون باشد، سؤالات انکاری (استفهام انکاری [۱]) است یا جایی که استاد، سؤال […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: استفهام توبیخی

از دیگر مواردی که می‌تواند دستمایه‌ی استجماع قانون باشد، سؤالات توبیخی (استفهام توبیخی [۱]) است یعنی جایی که استاد، با […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: مستحب و مکروه

از نادر مواردی که می‌تواند برای استجماع قانون، مفید باشد، روایاتی است که انجام برخی کارها را «مستحب» یا «مکروه» […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: تکامل یافتن

از مواردی که به روشنی می‌تواند برای استجماع قانون، مفید باشد، روایاتی است که انجام برخی کارها را مایه‌ی کامل […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: بیعت استاد

از مواردی که می‌تواند در مسیر استجماع قانون، مفید باشد، روایاتی است که استاد اعظم (صلّی ‌الله‌ علیه ‌و آله […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: عوامل خوار شدن

آنچه در آیات و روایات، به عنوان «عوامل خوار شدن» معرفی شده باشد، می‌تواند یاری‌گر خوبی در استجماع قاعده و […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: ملامت خود

مواردی که در روایات آمده که اگر مرتکب شود، «جز خودش را ملامت نکند» می‌تواند راهنمای خوبی برای استجماع قوانین […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: زینت

اگر چیزی مایه‌ی زینت شمرده شود، یاری‌گر استجماع قانون خواهد بود.  نمونه‌ی ۱ (حدیث): عَنْ أَبِی عَبْدِ اللهِ (علیه‌السلام) […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: برآوردن حوائج

هر کاری که مایه‌ی برآورده شدن حوائج برشمرده شود، می‌تواند دستمایه‌ی استجماع قاعده و قانون باشد.  نمونه‌ی ۱ (حدیث): […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: دعاهای استادان منهاج فردوسیان (علیهم‌السلام)

دعاهای استادان منهاج فردوسیان (علیهم‌السلام) که خودشان می‌خوانده‌اند، هر چند خواندنش را به اصحاب منهاج فردوسیان سفارش نکرده باشند، مانند […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: امر به دعا

تمام مواردی که امر شده‌ایم تا مطلبی را در دعاهایمان از خدای تعالی بخواهیم یا از چیزی به خدای تعالی […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: بیزاری استاد

از تمام مواردی که استاد، از انجام‌دهنده‌ی کاری یا ترک‌کننده‌ی کاری اظهار بیزاری کرده‌اند، می‌توان استجماع قانون نمود.  نمونه‌ی […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: ترک مأمورٌ به

هر گاه به عملی امر شده باشد، سپس در روایتی، انجام عمل دیگری به منزله‌ی ترک عمل به امر اولی […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: فضای غالب

از فضای غالبی که بر دسته‌ای روایت، حاکم است، می‌توان به جایگاه حکمی در شرع مقدس پی برد. پس یکی […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: استقراء تام

تمام قواعدِ نظری استقرائی، بر اساس استقراء تام در آیات و روایات، شکل گرفته است. بدین معنی که وقتی با […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

ارکان استجماع: اباحه‌ی مطلق

از رکن‌‌های استجماع قواعد نظری استقرائی، «اباحه‌ی مطلق» به تصدیق استقراء تام است. به این معنی که «اباحه‌ی مطلق» دال […]
۱۴۰۰/۰۴/۲۳

تنها رکن استجماع قواعد نظری

تنها رکن در استجماع قواعد نظری، تصریحاتی است که در روایات شریفه وارد شده با تصریح به این که اعتقاد […]